از خشت و آب تا آهن و بتن؛ روایتِ هزارساله شهرنشینی در ایران

در طول تاریخ ایران، زندگی شهری همواره یکی از مهم‌ترین بسترهای شکل‌گیری فرهنگ، اقتصاد و روابط اجتماعی بوده است. شهر در ایران فقط محل سکونت نبوده، بلکه فضایی برای دادوستد، آموزش، آیین‌های جمعی و انتقال تجربه‌های ...

آب در فرهنگ عامیانه مردم از دیرباز جایگاه ویژه و مقدسی داشته است و همه‌ مثل‌ها و تعبیرها را می‌توان برای حفظ‌ و حراست‌ منابع آب یا پیش‌گیری از آلودن آن تلقی کرد.در فرهنگ عامه ‌مردم‌ نقاط‌ مختلف ایران باورها و اعتقادهای ...

عید قربان، یکی از اعیاد بزرگ ایرانیان از گذشته دور تا کنون بوده است. مراسم این روز خاص در دوره‌های مختلف به اشکال متفاوتی برگزار می‌شد. چنانچه در دوره قاجار، بخش مهمی از مراسم در ارگ شاه انجام می‌گرفت. یوشیدا ماساهارو،...

سبک زندگی و گذران روز در ایران قدیم به کل با ایران امروز متفاوت بود. در آن زمان جهان به یک دهکده کوچک تبدیل نشده بود و از این رو معاش، تفریحات و سبک و سیاق زندگی مردم به کل متفاوت بود

در بسیاری از شهرهای ایران، به ویژه در شهرستان یزد، یکی از روش‌های سنتی برای آگاه کردن مردم از نزدیک شدن وقت افطار، نواختن «نقاره آفتاب زرد» بود. هنگامی که آخرین پرتو خورشید از بناهای شهر رخت برمی‌بست، نقاره‌چی ...

آدابی كه به‌مرور زمان بخشی از آن به فراموشی تاریخ سپرده می‌شود و بخشی دیگر در طول تاریخ متولد می‌شود. مرور آداب فراموش‌شده این ایام می‌تواند خاطره‌انگیز باشد.

سفرنامه دریابل، گزارشی از مراسم تدفین در دوره صفویه ارائه می‌دهد که شامل شیون و زاری بستگان، حمل جسد در تابوت به همراه وسایل شخصی متوفی و تکرار مراسم حمل با فریاد است. این آداب، با توجه به جایگاه اجتماعی فرد، تا ...

سفرنامه‌نویسان اروپایی تأکید داشتند که ایرانیان حتی در دوره‌های بحران و یورش بیگانگان، سنت‌های نیاکان خود را زنده نگاه می‌دارند. همین روحیه سبب می‌شد فاتحان نیز به تدریج با فرهنگ ایرانی همسو شوند و در آن حل کردند...

سفرنامه‌نویسان اروپایی در دوره‌های تاریخی مختلف، به‌ویژه عصر قاجار، اصالت تاریخی ایران و قدمت ریشه‌های آن را ویژگی ممتاز این ملت می‌دانستند. از نگاه آنان، این پایداری نه تنها موجب غرور ملی ایرانیان بود، بلکه به ...

سفرنامه‌نویسان اروپایی نوشته‌اند که ایرانیان از کودکی این هنر را می‌آموختند و در سلام کردن، دیدار، مهمانی و حتی ورود به خانه دیگران، مجموعه‌ای از تعارف‌های دقیق و طولانی را به کار می‌بردند. هر حرکت و کلام، معنایی ...

ادب و احترام، یکی از ویژگی‌های خاص آداب و معاشرت ایرانیان است. این رسم که برگرفته از فرهنگ خاص ایرانی است، توسط مردم نسبت به یکدیگر و فارغ از طبقه اجتماعی و سیاسی آنان به چشم می‌خورد. تبلور این نوع احترام را می‌توان ...

در عاشورا، مردم تبریز با برپایی خیمه‌ها و توزیع نذری، یادبود شهدای کربلا را برگزار می‌کردند. مراسمی ویژه در میدان چوگان تبریز برگزار می‌شد. در این مراسم، اعیان و مردم عادی با برپایی خیمه‌ها و پختن صدها هزار دیگ ...